Lipödem

Yazar: Prof. Dr. Ahmet Karacalar

Lipödem Nedir?

Lipödem; halk arasında ‘Ağrılı Selülit’ veya ‘Bacak Obezitesi’ olarak bilinen, diyet ve spora rağmen bacakların incelmemesi ile karakterize kronik bir yağlanma bozukluğudur.

Prof. Dr. Ahmet Karacalar'ın Tanımıyla: Evrimsel Uyumsuzluk Sendromu "Lipödem; bacakların ve bazen kolların anormal yağ tutması ile karakterli, genetik geçiş gösteren (poligenetik) fonksiyonel bir sorundur. Bu kişilerde genetik soruna bağlı, özellikle östrojen hormonu dengesizliği sekonder olarak bacaklarda yağ birikmesine neden olur. Aslında bu sadece estetik değil, metabolik-hormonal bir sendromdur."

Genellikle lipödemli kişiler alt tarafı kilolu olarak ya da lenfödem yanlış teşhisi ile karşılaşırlar.Sadece kadınları tutan bu soruna eşlik eden başka yakınmalar olabilir. Şişme, kolay morarma, bastırınca acıma hissi, hareket kısıtlılığı, uyuşma, sıcaklık-soğukluk gibi. Özellikle ileri evrelerde yaşam kalitesini etkilerken, önemli derecede psikolojik sıkıntı da yaratabilir. Spora ve diyete dirençli bacaklarda ki yağ birikimlerine yukarıda ki semptomlar eşlik ediyor ise bu lipödem lehinedir. Sadece bacaklarda yağlanmaya bağlı kalınlık ise bu lipohipertrofi lehinedir. Ancak ağrı her hastada gözükmez.
lipödem tedavisi nasıl olur?

Dört evresi vardır. Birinci evrede deri normaldir, bacaklar yağlı ve kalın görünür. İkinci evrede deride düzensizlik başlamıştır. Üçüncü evrede bölgesel yağ paketleri soruna eklenir. Dördüncü evrede lenf damarları da soruna dahil olur. Bu ileri evrede ayaklarda şişmeye başlar ve hastanın yaşam kalitesi epeyce bozulur. (Dr.Karacalar bu sınıflamanın lipödem için yeterli olmadığını kitabına anlatıyor.)

Lipödemin farklı tipleri var. Tip 1 de, kalça ve üst bacak Tip 2 de dizleri de içine alır, tip 3 de ayakbileklerine kadar uzanır tip 4 te ise bacaklara ek olarak kollar dahil olur

Bu kişilerde ileri yaşlarda eklem sorunları sıktır ve hareket kısıtlılığına bağlı obeziteye eğilim vardır. Lipödemli hastalarda varis sorunları ile çok sık karşılaşılır. Tiroid sorunları sıklıkla görülür. Psikolojik sorunlar, bağırsak sorunları diğer semptomlar arasındadır.

Eğer venöz sistemde önemli kapak yetmezliği varsa bunun lipödem tedavisinden önce yapılması önemlidir. Bu yoksa varis ya da kılcal damar tedavisi ile ilgili flebektomi, skleroterapi ya da lazer varis tedavisi en az 6 ay sonrasın da yapılabilir. Lipödem tedavisi toplar damar sorunlarının ilerlemesini engelleyecektir.

Yüksek resolution ultrason, MR ve lenfosintigrafi başlıca yöntemlerdir. Lipödem lenf yolları ile ilgili bir rahatsızlık olmamasına rağmen lenf akımında bozulma sıklıkla görülür. MR da lipödemde normal deri kalınlığı görülürken çok yoğun yağ tabakası belirgindir. Lenfödemden kolay bir ayırıcı tanısı vardır, bir penset ile ayak parmak derisi tutulabiliyorsa bu lipödem lehinedir, tutulamıyorsa lenfödem.

Lipödeme özgü olan bir başka işaret manşon bulgusudur. İleri evre lipödemde, şişliğin bittiği ayakbileği ile ayak arasında kelepçe gibi bir çok net bir geçiş yeri sıklıkla bulunur. Şilte işareti olarak bilinen bulguda ise bacak derisi yatak şiltesi gibi olur. Bu durum evre 2 ve üzeri için geçerlidir. Lenfödemden ayıran bir diğer test “pitting” testidir. Kaval kemiği üzerindeki deriye bastırıldığında lipödem ya hiç çukurluk kalmaz ya da hafif kalır. Lenfödemde ise belirgin çukurluk oluşur.

Tedavide yağların alınması bacağı şekillendirirken, kişinin yakınmalarını önemli ölçüde azaltır ve hayat kalitesini arttırır. Üstelik ileri yaşlarda görülen ek sorunların gelişmesi de önlenmiş olur.Lipödem tedavisi liposuctionla başlar.Lipödem koruma programı ile devam eder.

Lipödem tedavisinde yeri yoktur. Ancak ameliyata uygun olmayan obez hastaların riskli olmayan bir kiloya gelmesinde yardımcı olur. Lipödemli yağ dokusu bu tür operasyonlara bile dirençlidir.

Öncelikle sorunlu yağın olabildiğince uzaklaştırılması gerekir. Ancak lipödemde yağ alınması ile lipödemi olmayan bir kişiden yağ alınması prensipleri aynı değildir.

Lipödemde yağı alırken toplardamar ve lenf damarlarına hasarın minimum olması gerekir.

Ayrıca amaç sadece yağın alınması değildir. Bacağın oranlarına, formuna uygun, sanatsal bakış açısıyla şekillendirilmesi önemlidir. Hastanın işlemden sonra rahat etek giyebilmesi gerekir. Diğer türlü sadece yağı alınmış, rahatlamış ancak biçimsiz bacaklar ortaya çıkacaktır. Bacak estetiğini dikkate almadan lipödem tedavisi estetik cerrahi ilkelerine uymaz.
Lipödemde özellikle ileri aşamalarda doku gevşekliği, alancı selülit, yüzey dalgalanması şikayeti sıktır. Bu nedenle tedavinin bir bölümünde doku sıkılaşmasının sağlanmalıdır.

Lipödem Tedavisinde Hangi Teknikler Kullanılır?

Lipödemin olduğu yer, sorunun derecesi ve evresine göre tedavi değişir. Superdry liposuction kansız bir şekilde yağların alınmasını sağlar. Teknikte bacak bölgesi yağ dokusunda kansız bir ortam elde edilir (adaptive pneumatic tourniquet system). Özellikle bacak bölgesi ve ayakbileği yağ tabakası tek katlı olduğundan özenli ve hassas bir yağ alma işlemi gerekir. 

Superdry lipödem tedavisi

SUPERDRY TEKNİĞİN DÜNYADA KULLANIMI

Superdry liposuction tekniği Dr. Karacalar tarafından yayınlandıktan sonra, Amerika’dan Dr. Weniger tekniği kullanmaya başlamış ve superdry teknikle ilgili sonuçlarını yayınlamıştır. Fransa’dan Dr. Zahar benzer bir tekniği kullanıyor. İngiltere’den Dr. Dancey aynı tekniği kullandığı lipödem hastalarını konferanslarda paylaşmaktadır. İsveç’ten Dr. Bronson benzer bir tekniği lenfödem hastalarında bile kullanmaktadır. Superdry 4D nin sonuçları Singapur-Global Experts konferansında Dr. Karacalar tarafından anlatılmıştır.

Diğer Yöntemlerin Lipödemde Yeri ve Riskleri

Basen ve iç bacakları tutan lipödemde ise sadece yağı almak değil doku sıkılaşmasını da uyarmak gerekir. Bu nedenle bu bölgelerde yağ dokusuna spesifik lazer lipolizler öncelikli yöntemdir. Bu lazerler arasında özellikle üç dalga boylu lazerler yağ parçalama yanında doku sıkılaştırma kapasitesi ile öne çıkar. Ancak bu sıkılaştırma oranı %20-30 u geçmez ve bazen etkili de olmayabilir. Sporun vermiş olduğu sıkılaşmanın yerini tutamaz. Lazerin doku altında ısı hasarı oluşturma riski vardır. Özellikle ayakbileklerinde dokunun ince yapısı nedeniyle ısı hasarı ve buna bağlı renk koyulaşması olabilir. Diğer kanlı liposuction teknikleri gibi yağ emboli riski vardır.

Vaser ya da daha yeni versiyonu olan Vaser 4D özellikle karın ve bel bölgesinde ki kasları ortaya çıkarmada erkeklerde tercih edilir. Diğer kanlı liposuction teknikleri gibi yağ emboli riski vardır. Kesi yerlerine deriyi yakmaması amacıyla port yerleştirildiği için diğer tekniklere göre daha fazla iz kalır. Alt bacak ve diz çevresinde kanülün düz olması nedeniyle kullanım zorluğu vardır. Çıkardığı ısı hasarı nedeniyle doku altında, doku altından geçen yapılara ve deri giriş yerlerinde yanık oluşturma riski bulunur. Doku içinde bıraktığı erimiş yağın seroma ve yağ kistleri oluşturma komplikasyonu görülebilir. Dr. Shiffman’a göre özellikle sinir kılıfında bulunan myelin dokusunun içerdiği yağ üzerine olumsuz etkisi nedeniyle sinir hasarı komplikasyonu görülebilir.

Vibro liposuction yöntemi kanülün ucunun titreşmesi ile yağların daha kolay mobilizasyonu sağlanarak çekilmesi prensibine dayanır. Özellikle superdry yöntemle birlikte kullanıldığında fibrotik lipödem olgularında (yağ dokusunun aşırı sert olması) değerli ek bir yöntemdir. Yağların daha az travma ile alınmasında yardımcıdır. Water jet teknik su püskürtmeli işlemi kolaylaştıran bir başka teknik olarak kullanılmaktadır. Isı hasarı oluşturmaması, yağların alınmasında işlemi kolaylaştırması gibi avantajları vardır. Ancak kansız değildir.

Klasik liposuction hala normal yağlanmada etkili bir yöntem olmasına rağmen lipödemde ilk sırada özellikle alt bacakta tercih edilmez. Üst bacakda kullanılabilir. Yöntemin eksisi ise iç bacak ve üst basene uygulanamamasıdır. Bu bölgeyi de içeren lipödemlerde klasik ıslak liposuction, vaser 4D ya da lazer 3D liposuction ile kombinasyonlar yapılabilir.

Güvenlik Sınırları ve Stratejik Yaklaşım

Güvenlik Sınırı: Neden Max. 5-6 Litre?

Liposuctionda güvenlik sınırı 5-6 litredir. Beden ağırlığının %5-6’sından fazlasının alınması dolaşım sisteminde dengesizlik, kan kaybı ve elektrolit bozukluğu yaratır. Kan nakli (transfüzyon) riskli bir işlem olduğu için bu güvenli sınırın aşılmaması hayati önem taşır.

Stratejik Plan: Kimlere 2. Seans Gerekir?

Ayak bileğinden kalçaya kadar yoğun yağlanma olanlarda tek seferde işlem yapmak risklidir. İlk seanstan 1 ay sonra yapılan ikinci seans (genellikle lokal anestezi ile) çok daha konforludur. Hasta metabolik yükten kurtulduğu için iyileşme hızlanır.”

Yöntemin Lenfatik ve Damar Sistemine Etkisi

Yöntemin Lenfatikler Üzerine Etkisi

Lipödemde evre arttıkça lenfatikler bozulmakta ve sonunda lipolemfödem adında son evreye ulaşmaktadır. Alınan yağlar lenfatikler üzerine olan yükü ortadan kaldırdığı ya da epeyce azalttığı için lenfatikler üzerine olumlu etkisi vardır ve hastalığın ilerleyişini durdurur.

Yöntemin Damarlar Üzerine Etkisi

Yöntem kansız olduğu için damarları koruyucu etkisi vardır. Lipödemli hastalıklı yağların alınması damar hastalıklarının ilerlemesini engeller. Hatta işlem öncesi belirgin olan varislerde azalma da olur. Ciddi damar yetmezliği yoksa varisli hastalarda da yöntem rahatlıkla uygulanabilir.

Lipödem Tedavisinde Germe İşlemleri Yapılır mı?

Özellikle ileri aşama lipödemlerde bacak içi spiral germe, üst bacak germe tedavi planına eklenir. Bu tür durumlarda germe dışında hiçbir yöntem fazla deriyi ortadan kaldıramaz. Germeyi liposuction yapıldıktan sonra bir süre beklenip yapılması daha doğru olacaktır

Ameliyat Sonrası Bakım ve İyileşme

Ameliyat sonrası LipoCare programı uygulanır. Bunun içinde anti ödem çorap,lenf drenaj, anti ödem enjeksiyonlar, stretching ve tonik eksersizler bulunur. Özellikle ilk üç ay yüksek basınçlı bilinen markaların çorapları önerilir. Yatak istirahatine gerek yoktur. Hastalığın özel bir diyeti olmasa da kaçınması gereken bazı yiyecekler vardır. Antinflamatuvar besinleri içeren diyet tavsiye edilir. Bu hastalarda gereksiz diyete bağlı ek strese neden olup uzun dönemde fayda sağlamaz. Sağlıklı beslenme ile kilo kontrolü önerilir. Tedavi programımız içerisinde lipödemi alevlendiren yiyecek listesi verilerek bundan kaçınılması istenir.

Bazı hastalar için ( hastalığın evresine, yangının düzeyine ve kişisel özelliklere göre ) gündüz basınçlı çorap yetmeyebilir. Gece çorapları da giymek önemli olur. Ancak yüksek basınçlı çoraplar yerine mikro basınçlı lenf drenaj yapan çoraplar gece giyilebilir

Lipödemi kontrol altına almanın tek yolu olabildiğince yağları uzaklaştırmaktır. Ancak geride hiç yağ bırakmamak mümkün değildir. Bu hastalık poligenetiktir. Bu sorun DNA larınızda hep kayıtlı kalacaktır. Ancak liposuction sonrası lipödem yaşam tarzı değişikliği sonrası, pek çok hasta sorunu kontrol altına alabilmektedir.

Lipödem obezite olmadığı için diyetle tedavi edilemez. Ancak antiinflamatuvar diyet hastalığın ilerleyişini yavaşlatır ve operasyon sonrası hastalığın kontrolünde faydalıdır.

Farklı Lipödem Tipleri ve Özel Durumlar

Lipödeme damar yetmezliği eşlik ederse şikayetler artar. Ağırlık, hassasiyet, yorgunluk  hem lipödem hem de venöz yetmezlik bulgusudur. Lipödem tedavisi ile birlikte damar sorunları da halledilmelidir. Ancak ileri derece venöz sorun olmadıkça ameliyat sonrasına bırakılması tercih edilir.

Baldır kaslarının aşırı gelişmiş olduğu lipödemlerde  incelme yeterli olmayabilir. Aşırı gelişmiş kasın kendisi de ağrı yapabilir. Bu durumda kas inceltme eklenebilir.

İleri yaş, diabet, kalp sorunları olan obez hastalarda her tür cerrahi risk taşır. Bu hastalarda kontrollü bir şekilde diz gibi  belirli bölgelere rahatlatıcı işlemler yapılabilir.

Önemli sağlık sorunu olanlarda konservatif yöntemlerle hastalık kontrol altında tutulabilir. Superdry 4d lipo   tansiyon sorunu olan hastalarda da kullanılabilir.

Tıbbi Detaylar ve Ayırıcı Tanı (Medical Facts)

Bedenimizde 4 tür yağ bulunur. İç organ ve kemik iliğindeki yağ esansiyel yağdır ve organların çalışması için gereklidir.
İkinci tür yağ karın boşluğunda ki vissseral yağdır. Bu yağ metabolik olarak aktif olup kalori dengesinden etkilenir.
Üçüncü tür yağ ise deri altı yağ olup, ısının korunmasında etkilidir, metabolik olarak visseral yağdan daha az aktiftir.
Dördüncü tür ise hormonlara bağlı  hareket eden ( özellikle östrojen ve progesteron ) yağ olup metabolik olarak çok az aktiftir. Bu nedenle diyet ve spordan pek etkilenmez. Bu lipödem yağıdır.

Sporla ya da diyetle bu sorun çözülemez. Basınçlı çorap kullanılması şişliği azaltır ancak yağlar üzerine hiçbir etkisi yoktur. Lipödemi tedavi eden bir diyet programı bulunmuyor.  Lipödem diyete dirençli bir sorun olarak bilinir. Ancak kişiye özel zararlı besinler yasaklanabilir. Bazı bayanlar alkol alımı sonrası şikayetlerin arttığını bildirilmiştir.  Ancak sorunun ilerlemesini yavaşlatıcı yangı giderici diyetin yararlı olabileceği düşünülmektedir. Eksersizler arasında özellikle  yüzme gibi yatay sporlar etkili olur. Yürüyüş ve bisiklete binme dolaşımı arttırdığı için önemlidir. Ancak özellikle dize yük bindiren ağır sporlardan kaçınılmalıdır. İleri yaş, diyabet, tansiyon ya da başka ciddi hastalıkları olan  kişilerde en azından sorunun ilerlemesinin durdurulması için yukarıda yazılı bilgiler uygun olacaktır.

Sistemik nedenler: Kalp yetmezliği, Böbrek yetmezliği, Albumin düşüklüğü, İlaç nefropatisi.

Bölgesel nedenler: Derin ven yetmezliği, Selülit, Baker hastalığı, Miksödem, Lenfödem.

Lipödemin ağrılı klinik tablosundan önce ağrısız bir aşama gelebilir. 

Stres, yaralanma ve travmaya verdiğimiz tepkileri kontrol eden sinir sistemimizdeki stres ekseninde görülen bireysel farklıklar, bazı insanların ağrıyı neden farklı deneyimlediğini açıklayabilir. 

Basınç ağrısı, yağ hücrelerinde su birikmesinden kaynaklanır. Hacimdeki artış çevre dokuya baskı uygulayarak gerilim yaratır. Sonuç olarak deri, temas ve basınca ağrılı tepki verir. Lipödem ilerledikçe semptomlar daha güçlü hâle gelebilir. Bacaklar, kollar veya kalçalar, üzerinde basınç olmadan da ağrıyabilir. 

Lipödem Sürecinde Merak Edilenler

Bazen bir dizi semptomu açıklamak için, bir benzetme olarak düşen domino dizisi kullanılır. Domino dizisinde ilk taşı düşürürseniz sonraki domino taşı devrilir, her domino taşının düşüşüne hemen bir önceki domino taşı neden olur. Tepki, hepsi düşene kadar devam eder. Diyabet, bu domino etkisinin en önemli örneğidir. Zarar iyi yönetilmediği zaman herhangi bir organı etkileyebilir. Bir olayın benzer olaylar zincirini başlattığında yaratılan kümülatif etki, sağlık üzerinde bir domino etkisidir. Geri dönüşü olmayan bir aşamadan önce düşen domino taşları nasıl engellenir? Bu konu, başka bir bölümün konusu olacaktır. 

Akut ağrının aksine kronik ağrı, ilk yaralanmanız veya hastalığınız iyileştikten sonra kaybolmaz. Bazen ağrı, kronik ağrı sendromu olarak bilinen ve tam olarak anlaşılmayan bir duruma dönüşür. Altı aydan uzun süren ve genellikle öfke, depresyon, kaygı, cinsel istek kaybı, bel ağrısı, baş ağrısı, eklem ağrısı, kas ağrısı, vücudun farklı bölgelerinde yanma veya karıncalanmanın eşlik ettiği ağrı ile kendini gösterir. 

Lipödem de kronik bir hastalıktır. Kronik hastalıklar genel olarak bir yıldan fazla süren durumlar olarak tanımlanır. Kronik hastalıklarda yaşayabileceğiniz stres belirtilerinden bazıları; vücut ağrıları, yorgunluk, uyku bozukluğu, üzüntü, sinirlilik, kaygı, baş ağrılarıdır. Bunların lipödem bulguları ile de örtüştüğü açıktır. 

Lipödemde; kronik ağrı sendromu, kronik hastalık sendromu veya bunların karışımına ait bulgular olabilir.

Yqğlı bir bölgeden yağ alma ile lipödemli bölgeden yağ alma aynı şey değildir. Lipödemli doku kolay kanar, hassastır, yangılıdır.  Bu nedenle lipödemli dokuya müdahale eden hekimin bunları aklında bulundurması ve dokuya hassas davranarak yağı alması gerekir.

Özellikle alt bacak ve diz çevresi lipödemli yağ bu tür bariatrik cerrahi operasyonlarına bile dirençlidir.

Hastalığın evresine ve ciddiyetine göre bu değişir. İleri evrelerde bile şikayetlerin tamamı geçmese de azaldığını gözlemliyoruz.

Basınçlı çorap lipödem hastaları için tedavinin bir parçası. Ancak ağrı ve hassasiyeti olan hastalar çorap giymekte zorlanabilir. Çorap giymeyen hastalarda oluşan ödem, yangılı yağın çoğalmasını tetikler. Operasyondan sonra erken evre hastalar çoraba bağlılıktan kurtulsa bile diğer hastalar yolculuk ya da çok ayakta durdukları zaman çorap giymeleri gerekir. Ameliyat sonrası hassasiyet ve ağrı kaybolabileceği ya da azalabileceği için çorap giymek daha kolay olacaktır.

Dr. Karacalar tarafından geliştirilen ve çıkardığı son kitapta ayrıntılı bir şekilde anlatılan yaklaşımdır. Lipödem hastalarının ameliyat sonrası ya da ameliyat olmasalar bile takip etmeleri gereken yaşam tarzına işaret eder.

sonuç alınmaz. Bu nedenle evreler ve hastalığın ciddiyeti ilerlemeden ameliyat daha doğru olacaktır.

Sadece kas hipertrofisine bağlı olabilir. Yağ birikimi ise ya lipödem ya da lipödemin başlangıcı olan lipohipertrofidir. Özellikle alt bacaklarda normal bireyde yağın biriktiği yerler değildir.

 Lipödemli bazı hastaların iskelet yapısı çarpıktır, bu dikkate alınmaz ise incelmiş fakat çarpık bacak ortaya çıkar. Superdry4d liposuction kansız ve ödemsiz ortamda ameliyat sırasında sonucu gösterdiği için dinamik estetiği de dikkate alarak çarpıklığı da düzeltir. Kaç litre alındığının hiçbir önemi yoktur, kaç litre saf yağ alındığının önemi vardır. Lipödem operasyonlarına sadece yağ alma olarak yaklaşılırsa mutlaka düzensiz bir şekilde nüks eder, bacak aksını koruyarak bütün ayrıntılarla uğraşılırsa sonuç sabit kalır.

Tiroid bozuklukları, bağırsak sorunları, psikolojik sorunlar

Lipödem sıcak sevmez. Kaplıca ödemi arttıracaktır. Lipödemli hastaların şikayetleri yazın artar. 

Her hastada lenf birikmesi olur. Buna lenf stazı denir. Ancak bu lenflerin tıkanması değildir. Ancak evre 4 de bu sorun yaşanır.

Ayak tabanı arkının düzleşme sorunu lipödemde sıklıkla görünür. Dr. Karacaların son kitabında belirttiği gibi düz taban da evrimsel uyumsuzluk sorunlarından birisidir, tıpkı lipödem gibi.

Pek çok farklı psikolojik sorun gözükür. Depresyon % 30 oranında çeşitli psikolojik semptomlar %70-80 oranında. Yeme bozukluğu oldukça sık.

Liposuction ile alınan yağın incelenmesinde nodüler yağın fazlalığı hastalığın yangısal ciddiyetini gösterir. Bu hastalara operasyon sonrası yangı azaltıcı diyet verilir. Yangı azaltıcı besin takviyelerinin de yararı olacaktır.

Lipödem kronik ve ilerleyici bir sorunoduğundan tedavi edimeyen her hastada bu ihtimal vardır. Ancak evrimsel tıp ilkelerine uygun bir yaşam tarzında  liposuction yapılmasa bile hastalığın ilerlemesi  daha yavaştır. 

Doğumdan önce yapılması daha doğru. Doğumda lipödemli bacaklar daha kalınlaşıp, şikayetler artacaktır.  

Hastalığı ilerleyişini yavaşlatmak için lipödem- evrimsel uyumsuzluk kitabında ayrıntıları paylaşılan yaşam tarzını sürdürebilirler.

Yağ dokusu içinde bulunan  duyu sinirlerleri baskı ya da yangı ile etkilenir. Bu uyuşukluk, ağrı ya da hassasiyet yapar.

Basınçlı çorap hem ameliyat olmuş hem de olmamış hastalarda çok önemli. Ödemi azaltır. Ödem yağ oluşumunu tetikleyen faktörlerden birisidir. Ayrıca lipödemli hastalarda varis sorunu çok gözükür. Ameliyat bu sorunun azalmasında etkilidir. Hamilelerde varislerin doğum sonrası azalması gibi ameliyat sonrası varisler azalabilir.Çorap giyilmesi ayrıca koruyucu etki oluşturur.

Düz tabanlık, ayak tabanı kaslarının  zayıflığı ve içe basma sıklıkla görülür.

Yapılan işlem yangılı yağın alınmasıdır. Lipödem ise sadece yağ dokusu hastalığı değil, yağ dokusu içinde yer alan küçük damarlar ve sinirleri de ilgilendirir. Bu nedenle yağ alımı sonrası şikayetlerin çoğunda önemli bir azalma hatta ortadan kaybolma gözükse de hastalığın evresine, yaşa, hastanın ek sağlık sorunlarına ve verilen programı takip edip etmediğine göre değişkenlik gösterir

Özellikle ayaktabanı kasları hastalarda zayıftır. Ödemin nedenlerinden birisi budur. Ayaktabanı kası yeterice çalışmadığı için kanı yukarı pompalayamaz. Bazı hastalar ise aşırı sporla yağları vermeye çalışırlar. Bu hastalarda baldır kası aşırı gelişir. Bu durum sadece bacak kalınlığını arttırmaz, şeklide bozar. Özellikle soleous kası çok gelişmiş ise ayakbileği üstü inceltmede yeterli sonuç alınmaz.

Lipödem sıcakta kötüleşir. Özellikle ödem ve ağrılar artabilir. Fazla güneş ışınına maruz kalma deri tabakalarında hasar bırakacağı için görüntüyü kötüleştirir. Toplar damarların genişleme, sorunu arttırır. Bu nedenle kısa süreli, güneşin çok etkili oöadığı zaman diliminde güneşlenme daha doğru olacaktır.

Bir çalışmaya göre lipödemli hastaların %4 ü menapozda başlıyor. Bu dönemdeki östrojen dengesizliği tetikleyici olabiliyor. Asyalı kadınlarda menopoz semptomları daha az. Bunun nedenlerinden birisi diyetlerindeki fitoöstrojen örneğin  soya olabilir. Bu nedenle fitoöstrojen diyete ilave edilmesi menapozda mantıklı görünüyor. Menapoz öncesi dönemde ise biraz uzak durulsa daha doğru olacaktır.

Hastada ödem şikayeti yok ise, lipödemi daha çok üst bacağı tutuyor ise kas inceltme işlemi yapılabilir.

İki çorabın özelliği farklıdır. Lipödemde  sadece toplardamarlar etkilenmez, lenf stazı da olur. Varis çorabı lenf stazını düzeltmez. Yine de belirli ölçüde destek sağlar.

Lipödem dokusu yangılı bir dokudur. Burada bir hasardan bahsedebiliriz. Bu nedenle termal yöntemler hatta vakumlu yöntemler mevcut hasarı arttırabilir. Bunun yerine onarımı sağlayacak, beslenmeyi ve oksilenmeyi arttıracak arttıracak rejeneratif yöntemler daha uygun olur. Lipödemin mekanizmasında hipoksi yani oksijenden fakir ortam önemli bir rol oynar. Bu nedenle bir takım cihazlarla dokuya hasar vermek sorunu arttıracaktır.

Bazen evre 1 hastalarda bile önemli ağrı olabiliyor. Bu hastalar genellikle yakınları tarafında anlaşılmazlar ve abarttıkları düşünülür. Az miktarda yağ bile olsa içindeki yangılı parçacıklar çoksa bu oldukça fazla ağrı yapabilir. 

Lipödemli yağ düşük oksijenli ortamı sever. Sigara kan damarlarını daralttığı için ortama giden oksijeni azaltır. Bu yangıyı arttırır. Sigara aynı zamanda kollajen üretimi üzerinde de olumsuz etkiye sahiptir. Bu durumda deri kalitesinde ki bozulmayı da arttırır.

Bir gurup lipödem hastasında kollajen yapımı genetik olarak sorunludur. Bu gurupta yer alan hastalar kolay sakatlanır, genellikle diz eklemi operasyonu geçirirler. Çok esnektirler, bu esneklik spora yatkınlık olarak düşünülmemeli. Dışarıdan kollajen takviyesinin  etkisi ile ilgili lipödemde bilimsel bir çalışma gözükmüyor.Kollajen yapımında C vit önemli. Bu nedenle C vit içeren yiyecekler  ya da kollajen hasarına neden olan sigara ya da uzun süreli güneşlenmeden kaçınmak daha doğru olur.

Gün boyu bacaklarda biriken ödemler yatay konuma geöip uykuya dalınca, yukarı doğru hareket eder ve uykuyu bozabilir. Bu nedenle operasyon sonrası hastalar sıklıkla uykularının daha iyi olduğunu belirtirler.
Lipödem uyku kalitesini bozarken, sirkadiyen ritmi de bozduğu ve buna bağlı hormonal değişikler olduğu için mevcut lipödemi de kötüleştirir.

Lipödem diyete ve spora dirençli yağlanma olarak kabul edilir. Lipödemli yağdan sporla kurtulmak isteyenlerde bacak kasları bazen aşırı gelişir. Bu durum mevcut kalınlığı arttırırken, tedavi planını da değiştirir.

Lipödem dokusu hassas ve yangılı bir doku olduğu için cerrahi ya da cerrahi olmayan yöntemlerin dokuya ısı, termal enerji vermemesi gerekir. Diğer türlü bu zaten hasarlı doku daha da hasarlı hale gelecektir. 

Prof. Dr. Ahmet Karacalar'ın Kaleminden:
Lipödem ve Tedavisi Üzerine Yazdığı Kitaplar

Ahmet Karacalar lipödem kitap

Lipödem ve Tedavisi: Evrimsel Bir Yaklaşım

Prof. Dr. Ahmet Karacalar’ın kaleminden, 3 dilde yayınlanan bu başyapıt; lipödemin kökeni, evrimsel tıp bakış açısı ve geliştirdiği Superdry 4D tekniğini detaylarıyla anlatıyor. Sadece cerrahi değil, medikal programı da içeren kapsamlı bir rehber.Üç dilde çıkan bu kitap lipödemin kökeni hakkında bilgi verirken, lipödem tedavisinde geliştirdiğimiz superdry4D liposuction cerrahisine ek olarak medikal bir programdan da bahsediyor

lipödem ve tedavisi ahmet karacalar

Lipödem ve Tedavisi

Kadınlarda kalın bacaklar çoğunlukla lipödem’e bağlıdır. Lipödem süreğen bir yağ dokusu hastalığıdır ama aynı zamanda bir estetik sorundur. Kalori alımından bağımsızdır ve diyet ile spora çok az yanıt verir; cerrahi müdahale kaçınılmazdır.
Prof. Dr. Ahmet Karacalar tıp yazınında bir ilki gerçekleştirmek üzere kaleme aldığı Lipödem ve Tedavisi kitabında lipödem hastalarının sağlıklı ve estetik bir görünüm kazanmaları için kendisinin yarattığı ve superdry4d liposuction adını verdiği psikoestetik cerrahi yöntemini ve sürecini tanıtıyor.
Kitapta neyin lipödem olup olmadığından hastalığın tanılanma aşamalarına, tedavi yöntemlerinden operasyon sonrası sürecin seyrine dair pek çok bilgi paylaşılmakta, bir başucu rehberi sunulmakta.

Ulusal Basında Lipödem ve Prof. Dr. Ahmet Karacalar