Lipödem

Lipödem nedir ?

Lipödem bacakların anormal yağ tutması ile karakterli genetik geçiş gösteren estetik ve fonksiyonel bir sorundur. Bu kişilerde genetik soruna bağlı özellikle östrojen hormonu dengesizliği sekonder olarak bacaklarda yağ birikmesine neden olur.lipödem

Lipödem teşhisi nasıl konur ?

Genellikle lipödemli kişiler alt tarafı şişman, kilolu olarak ya da lenfödem yanlış teşhisi ile karşılaşırlar.Sadece bayanları tutan bu soruna eşlik eden başka yakınmalar olabilir. Şişme, kolay morarma, bastırınca acıma hissi, hareket kısıtlılığı gibi.Bazen deri de soğukluk da eşlik eder.Özellikle ileri evrelerde yaşam kalitesini etkilerken, önemli derecede psikolojik sıkıntı da yaratabilir. Spora ve diyete dirençli bacaklarda ki yağ birikimlerine  yukarıda ki semptomlar eşlik ediyor ise bu lipödem lehinedir.  Sadece bacaklarda  yağlanmaya bağlı kalınlık ise bu lipohipertrofi lehinedir.

 

Lipödemin evreleri nelerdir ?

Dört evresi vardır. Birinci evrede deri normaldir, bacaklar yağlı ve kalın görünür. İkinci evrede deride düzensizlik başlamıştır. Üçüncü evrede bölgesel yağ paketleri soruna eklenir. Dördüncü evrede lenf damarları da soruna dahil olur. Bu ileri evrede ayaklarda şişmeye başlar ve hastanın yaşam kalitesi epeyce bozulur.

Lipödemin tipleri var mı ?

Lipödemin farklı tipleri var. Tip 1 de, kalça ve üst bacak Tip 2 de dizleri de içine alır, tip 3 de ayakbileklerine kadar uzanır tip 4 te ise bacaklara ek olarak kollar dahil olur

Lipödeme eşlik eden sorunlar nelerdir ?

Bu kişilerde ileri yaşlarda eklem sorunları sıktır ve hareket kısıtlılığına bağlı obeziteye eğilim vardır. Lipödemli hastalarda varis sorunları ile çok sık karşılaşılır. Tiroid sorunları sıklıkla görülür.

Lipödemde varis sorununa nasıl müdahale edilir ?

Eğer venöz sistem önemli  kapak yetmezliği varsa bunun lipödem tedavisinden önce yapılması önemlidir. Bu yoksa varis ya da kılcal damar tedavisi ile ilgili flebektomi, skleroterapi ya da lazer  işlem sonrası da yapılabilir. Lipödem tedavisi toplar damar sorunlarının ilerlemesini engelleyecektir.

Lipödem ayırıcı tanısı nasıldır ?

Yüksek resolution ultrason, MR ve lenfosintigrafi başlıca yöntemlerdir.  Lipödem lenf yolları ile ilgili bir rahatsızlık olmamasına rağmen lenf akımında bozulma sıklıkla görülür. MR da lipödemde normal deri kalınlığı görülürken çok yoğun yağ tabakası belirgindir. Lenfödemden kolay bir ayırıcı tanısı vardır, bir penset ile ayak parmak derisi tutulabiliyorsa bu lipödem lehinedir, tutulamıyorsa lenfödem.

Lipödem tedavisi nasıldır ?

Tedavide yağların alınması bacağı şekillendirirken, kişinin yakınmalarını önemli ölçüde azaltır ve hayat kalitesini arttırır. Üstelik ileri yaşlarda görülen ek sorunların gelişmesi de önlenmiş olur.

 

Lipödem tedavisinde  tedavi prensipleri nelerdir ?

Öncelikle sorunlu yağın olabildiğince uzaklaştırılması gerekir. Ancak lipödemde yağ alınması ile lipödemi olmayan bir kişiden yağ alınması prensipleri aynı değildir.

Lipödemde yağı alırken toplardamar ve lenf damarlarına hasarın minimum olması gerekir.
Ayrıca amaç sadece yağın alınması değildir.  Bacağın  oranlarına, formuna uygun, sanatsal bakış açısıyla şekillendirilmesi  önemlidir. Diğer türlü sadece yağı alınmış, rahatlamış ancak biçimsiz bacaklar ortaya çıkacaktır.
Lipödemde özellikle ileri aşamalarda doku gevşekliği, alancı selülit, yüzey dalgalanması şikayeti sıktır. Bu nedenle tedavinin bir bölümünde doku sıkılaşmasının sağlanmalıdır.

 

Lipödem tedavisinde hangi teknikler kullanılır ?

Lipödemin olduğu yer, sorunun derecesi ve evresine göre tedavi değişir.

Dr. Karacalar tarafından geliştirilen superdry teknik kansız bir şekilde, doku altına herhangi bir kimyasal  solusyon vermeksizin yağ hücrelerini olabildiğince sağlam bir şekilde alınmasını sağlar. Teknikte bacak bölgesi yağ dokusunda kansız bir ortam elde edilir. Özellikle bacak bölgesi ve ayakbileği yağ tabakası tek katlı olduğundan özenli ve hassas bir yağ alma işlemi gerekir. İşlem sırasında dokuda şişme olmaz. Bu durum hekime sonucu değerlendirme şansı verir. Karşı bacakla karşılaştırarak, simetriyi sağlama da oldukça yararlıdır. Bu nedenle ayakbileği, alt bacak, diz çevresi ve üst bacak alt bölgelerinde ideal şekillendirme şansı verir. Yağ emboli riski yoktur. Lipödem için geliştirilen hidro superdry teknik lenf damarlarını maksimum ölçüde korur. Superdry 4d yaklaşımı ise kas ve tendonların hareketini dikkate alarak ayakbileği ve baldır şekillendirmedir. Bu işlem hareket sırasında estetiği de dikkate alır.

Yöntemin eksisi ise iç bacak ve basene uygulanamamasıdır. Bu bölgeyi de içeren lipödemlerde klasik liposuction, vaser 4D ya da lazer 3D  liposuction ile kombinasyonlar yapılabilir.

Basen ve iç bacakları tutan lipödemde ise sadece yağı almak değil doku sıkılaşmasını da uyarmak gerekir. Bu nedenle bu bölgelerde yağ dokusuna spesifik  lazer lipolizler  öncelikli yöntemdir.  Bu lazerler arasında özellikle üç dalga boylu lazerler yağ parçalama yanında doku sıkılaştırma kapasitesi ile öne çıkar.  Ancak bu sıkılaştırma oranı %20-30 u geçmez. Sporun vermiş olduğu sıkılaşmanın yerini tutamaz.

Lazerin doku altında ısı hasarı oluşturma riski vardır. Özellikle ayakbileklerinde dokunu ince yapısı nedeniyle ısı hasarı ve buna bağlı renk koyulaşması olabilir.

Vaser ya da daha yeni versiyonu olan Vaser 4D  özellikle  karın ve bel bölgesinde ki  kasları ortaya çıkarmada  değerli bir yöntemdir.   Kesi izleri diğer tekniklere göre daha fazla kalır.  Alt bacak ve diz çevresinde  kanülün düz olması nedeniyle kullanım zorluğu vardır. Çıkardığı ısı hasarı nedeniyle  doku altında, doku altından geçen yapılara ve deri giriş yerlerinde yanık oluşturma riski bulunur. Doku içinde bıraktığı erimiş yağın seroma ve yağ kistleri oluşturma komplikasyonu görülebilir. Özellikle sinir kılıfında bulunan myelin dokusunun içerdiği yağ üzerine olumsuz etkisi nedeniyle sinir hasarı komplikasyonu görülebilir.

Vibro liposuction yöntemi kanülün ucunun titreşmesi ile yağların daha kolay mobilizasyonu sağlanarak çekilmesi prensibine dayanır. Özellikle superdry yöntemle birlikte kullanıldığında fibrotik lipödem olgularında ( yağ dokusunun aşırı sert olması) etkili olur. Yağların daha az travma ile alınmasında yardımcıdır.

Water  jet teknik  su püskürtmeli işlemi kolaylaştıran bir başka teknik olarak kullanılmaktadır. Isı hasarı oluşturmaması, yağların alınmasında işlemi kolaylaştırması gibi avantajları vardır.

Klasik liposuction normal yağlanmada etkili bir yöntem olmasına rağmen lipödemde ilk sırada tercih edilmez.

Lipödemde maksimum ne kadar yağ alınabilir ?

Liposuctionda  ( klasik,vaser,laser) güvenlik sınırı 5-6 litredir.  Beden ağrılığının % 5-6 ınden fazlasının alınmasında dolaşım sisteminde dengesizlik başlamaktadır. Superdry liposuction gibi kansız yöntemde bu miktar 7 litreye kadar çıkarılabilir. Bunun dışında çıkarılacak miktarlar hastanın hayatını riske atar. Hasta yağ emboli riski, ciddi enfeksiyon riski, tromboemboli riski gibi çok önemli sorunlarla karşılabilir.

Ayakbileğinden kalçalara kadar önemli yağlanma olanlarda lipödemlerde  ikinci bir seans çok daha doğru olur. İlk seanstan bir ay sonra ikinci seans genellikle lokal anestezi altında yapılabilir.  Birinci seans ile hastanın hareketleri rahatlayacak, kilo vermesi kolaylaşacak ve ikinci seansın daha basit olmasına yol açacaktır.  Aşırı yağ alımı bedende kan kaybı yanısıra, elektrolit dengesizliği ve uzun süre ameliyatta kalmaya bağlı sorunları getirir. Kan kaybını yerine koymak için kan replasmanı da uygun değildir. Kan nakli masum bir işlem olmayıp, beraberinde kan reaksiyonu,asit-baz denge bozukluğu ve  viral hastalıkların geçiş riski gibi pek çok sorunu içerir.

 

Lipödem tedavisinde germe işlemleri yapılır mı ?

Özellikle ileri aşama lipödemlerde bacak içi spiral germe, üst bacak germe tedavi planına eklenir. Bu tür durumlarda germe dışında hiçbir yöntem fazla deriyi ortadan kaldıramaz.

Lipödem ameliyat sonrası bakım ve iyileşme nasıldır ?

Ameliyat sonrası LipoCare programı uygulanır. Bunun içinde anti ödem çorap, anti ödem enjeksiyonlar, ultrasound, MLD, pressoterapi, stretching ve tonik eksersizler bulunur.  Özellikle ilk üç ay yüksek basınçlı  bilinen markaların çorapları önerilir. Yatak istirahatine gerek yoktur. Hastalığın özel bir diyeti olmasa da kaçınması gereken bazı yiyecekler vardır.  Bu hastalarda gereksiz diyete bağlı ek stres nedeni olup fayda sağlamaz.  Sağlıklı beslenme ile kilo kontrolü önerilir. Tedavi programımız içerisinde lipödemi alevlendiren yiyecek listesi verilerek bundan kaçınılması istenir.

Bazı hastalar için ( hastalığın evresine, yangının düzeyine ve kişisel özelliklere göre ) gündüz basınçlı çorap yetmeyebilir. Gece  çorapları da giymek önemli olur. Ancak yüksek basınçlı çoraplar yerine micro basınçlı lenf drenaj yapan çoraplar gece giyilebilir.

Lipödem ameliyatı sonrası tekrarlama riski var mıdır ?

Lipödemi kontrol altına almanın tek yolu olabildiğince yağları uzaklaştırmaktır. Ancak özellikle üst bacağa doğru formu korumak için bırakılan yağ dokusunun tetiklenme riski az da olsa vardır. Bu nedenle işlem sonrası antienflamatuvar diyet önemlidir.

Venolipödem nedir ?
Lipödeme damar yetmezliği eşlik ederse şikayetler artar. Ağırlık, hassasiyet, yorgunluk  hem lipödem hem de venöz yetmezlik bulgusudur. Lipödem tedavisi ile birlikte damar sorunları da halledilmelidir.  
Lipödemde ki yağ dokusunun diğer dokulardan farkı nedir ?
Bedenimizde 4 tür yağ bulunur. İç organ ve kemik iliğindeki yağ esansiyel yağdır ve organların çalışması için gereklidir.
İkinci tür yağ karın boşluğunda ki vissseral yağdır. Bu yağ metabolik olarak aktif olup kalori dengesinden etkilenir.
Üçüncü tür yağ ise deri altı yağ olup, ısının korunmasında etkilidir, metabolik olarak visseral yağdan daha az aktiftir.
Dördüncü tür ise hormonlara bağlı  hareket eden ( özellikle östrojen ve progesteron ) yağ olup metabolik olarak çok az aktiftir. Bu nedenle diyet ve spordan pek etkilenmez. Bu lipödem yağıdır.

Lipödemin  ameliyatsız tedavisi var mı ?

Sporla bu sorun çözülemez. Basınçlı çorap kullanılması şişliği azaltır ancak yağlar üzerine hiçbir etkisi yoktur. Lipödemi tedavi eden bir diyet programı bulunmuyor.  Lipödem diyete dirençli bir sorun olarak bilinir. Ancak kişiye özel zararlı besinler yasaklanabilir. Bazı bayanlar alkol alımı sonrası şikayetlerin arttığını bildirilmiştir.  Ancak sorunun ilerlemesini yavaşlatıcı yangı giderici diyetin yararlı olabileceği düşünülmektedir. Eksersizler arasında özellikle  yüzme gibi yatay sporlar etkili olur. Yürüyüş ve bisiklete binme dolaşımı arttırdığı için önemlidir. Ancak özellikle dize yük bindiren ağır sporlardan kaçınılmalıdır. İleri yaş, diyabet, tansiyon ya da başka ciddi hastalıkları olan  kişilerde en azından sorunun ilerlemesinin durdurulması için yukarıda yazılı bilgiler uygun olacaktır.

İleri yaşlarda lipödem cerrahisinin riski var mıdır ?

İleri yaş, diabet, kalp sorunları olan obez hastalarda her tür cerrahi risk taşır. Bu hastalarda kontrollü bir şekilde diz gibi  belirli bölgelere rahatlatıcı işlemler yapılabilir.

Bacaklarda şişliğe neden olan diğer sorunlar nelerdir ?

 

Sistemik nedenler…
Kalp yetmezliği

Böbrek yetmezliği

Albumin düşüklüğü

İlaç nefropatisi

Bölgesel nedenler…

Derin ven yetmezliği

Selülit

Baker hastalığı

Miksödem

Lenfödem

 

http://www.milliyet.com.tr/lipodem-nedir–pembenar-detay-estetik-2343203/

http://www.milliyet.com.tr/lipodem-kadinlarin-kabusu-istanbul-yerelhaber-1214413/

http://www.hurriyetaile.com/sizin-icin/saglik/kadinlarin-kabusu-lipodem_21359.html

http://www.haberturk.com/saglik/haber/1275426-bacak-inceltmede-yag-hucrelerine-kansiz-yaklasim

https://www.youtube.com/watch?v=4dcGVnzv0V0

http://www.posta.com.tr/diz-estetigi-saglik-icin-de-gerekli-haberi-347003

http://www.sozcu.com.tr/hayatim/son-moda/6-soruda-diz-estetigi/

http://www.ntv.com.tr/saglik/diz-estetigi-saglik-icin-de-gerekli,2jMX8IyhFEeIwbBdbBQamg

http://www.milliyet.com.tr/liposuction-a-yeni-rakip-vaser-4-d-istanbul-yerelhaber-1246492/

http://www.hurriyet.com.tr/sorunlu-ayak-bileklerine-son-40078648?noMobile=true

http://ahmetkaracalar.com/agrili-yaglanma-sendromu-lipodem-sozcu/

 

Sorularınız